Nacistički simboli i odlikovanja iz vremena Nezavisne Države Hrvatske (NDH), koji su se vezivali za najteže zločine nad Srbima, Jevrejima i Romima, od 2019. su u Austriji zakonski izjednačeni sa simbolima nacizma i ekstremizma. Ova promjena omogućila je da se javno isticanje i trgovina tim zločinačkim relikvijama kazne. Odluka o izmeni zakonodavstva dovela je do ukidanja ustaškog festivala u Blajburgu, koji se održavao decenijama nakon Drugog svetskog rata.
Nažalost, festival je zabranjen tek kada je postao suvišan za propagandu protiv Jugoslavije i Srba, dok su i turistički prihodi opali. Umesto u Blajburgu, danas se veća okupljanja organizuju tokom koncerata Tompsona u Hrvatskoj, iako zakon te zemlje zabranjuje isticanje zločinačkih simbola.
Na ovim okupljanjima dominiraju savremeni izopačeni kič, poput majica i kapa s koljačkim simbolima. U međuvremenu, autentične relikvije, poput ordena, uniformi i dokumenata iz doba NDH, prodaju se legalno putem aukcijskih kuća kao što je „Barac i Pervan“ iz Zagreba, a čuvaju se kao „svete relikvije“ u domaćim kolekcijama.
Foto printscreen Proantic
Zakon o zabrani isticanja simbola NDH često se zaobilazi tvrdnjom da se radi o „istorijskoj militariji“. Ove „istorijske eksponate“ moguće je naći na specijalizovanim evropskim i svetskim onlajn platformama, kao što su nemački Ratisbon ili kanadsko-evropski eMedals. U praksi se licitira i za odlikovanja kao što su Kolajna kruna kralja Zvonimira ili Vojnički orden željeznog trolista, koji su dodeljivani ustaškim vojnicima koji su učestvovali u masovnim deportacijama i zločinima u logoru Jasenovac.
Cene ustaških simbola, poput opasača i oznaka, kreću se između 100 i 200 dolara, dok se kompletni lotovi mogu nabaviti po sličnim cenama. Ova potražnja za ustaškim relikvijama dovela je do rasta industrije falsifikovanja, a kolekcionarski forumi preplavljeni su uputstvima za prepoznavanje lažnih predmeta.
Na aukcijama se trenutačno nudi značka Ustaške mladeži koja navodno pripadala Višnji Pavelić, po ceni od 2.400 evra, dok se druga odličja specifičnih NDH, kao što su Ordeni krune kralja Zvonimira, prodaju za 1.800 evra.
Foto printscreen eMedals
Krvave relikvije NDH već decenijama cirkulišu, pretežno kroz hrvatsku emigraciju, uz središte trgovine u Nemačkoj i Austriji. S proširenjem tržišta tokom rata u Hrvatskoj, simbolika NDH zapravo je legalizovana. Ove aktivnosti postale su još izraženije kada je Austrija tokom 1990-ih postala primarni logistički kanal za naoružavanje Hrvatske, a njen politički vrh služio kao paravan za obavljene transakcije.
FOTO: Arhiva novosti, Muzej žrtava genocida
Sredstva za kupovinu oružja često su dolazila iz hrvatske dijaspore, koja je finansirala različite projekte i akcije. Mnogi od tih predmeta su posle rata ostali skriveni u privatnim kućama, dok su druge relikvije predate katoličkim manastirima u Austriji. Ovo ukazuje na duboke veze i uticaje iz prošlosti koji i dalje oblikuju društvo.
Logistika raspada Jugoslavije
Dokumenti iz tog perioda otkrivaju kako su mreže i finansijski mehanizmi koji su nastali u emigraciji odigrali ključnu ulogu u raspadu Jugoslavije. Članovi NPDA prebegli su u Austriju, noseći značajne količine zlata i važne dokumente. Mnogi predmeti su decenijama ostali skriveni, čekajući pravi trenutak za ponovni izlazak na površinu.
Izvor: www.novosti.rs
