Bankomati: Istorija, inovacije i zanimljivosti
Precizna definicija bankomata pripisuje se Džonu Šeperdu-Baronu, ali prvi koji je implementirao ideju o automatskom uzimanju novca bio je Luter Dorž Simjian, američki inovator jermenskog porekla. Njegov koncept bankomata prvi put je zaživeo 1939. godine.
Banka „Sitigrup“ je prepoznala potencijal Simjianove inovacije i uvela ovu uslugu za svoje klijente. Ipak, nakon samo nekoliko meseci, banka je prekinula projekt zbog nedovoljnog interesovanja korisnika.
Nakon ovog prvog pokušaja, razvoj bankomata je stagnirao sve do 1967. godine, kada je banka „Berklis“ postavila prvi bankomat u Londonu. Ovaj događaj označio je početak širenja bankomata na globalnom nivou. Prvi uređaji su imali određene nedostatke, a jedna od glavnih mana bila je korišćenje jednokratnih kartica za isplatu novca, pri čemu je iznos bio fiksan – deset funti.
Prva prava funkcionalnost bankomata, koja je omogućila korisnicima da podižu dinamičke iznose sredstava, uvedena je godinu dana kasnije zahvaljujući Donaldu Vetcelu iz Dalasa. On je bankomatima pružio osnovnu funkciju koja je postavila temelje za dalji razvoj ovih uređaja.
Interesantno je napomenuti da neki od prvih modela bankomata nisu vraćali karticu korisnicima odmah, pa su oni morali da odlaze do najbliže poslovnice kako bi je preuzeli.
Globalni trendovi u korišćenju bankomata
Danas se širom sveta nalazi oko tri miliona bankomata. Kada se posmatra odnos broja bankomata i broja stanovnika, Portugal prednjači sa 1.540 bankomata na milion stanovnika. Velika Britanija ih ima 1.074, dok je evropski prosek 960. S druge strane, Švedska ima najniži broj, sa samo 333 bankomata na milion stanovnika.
Ova vrsta uređaja postala je ključna za modernizaciju bankarskih usluga i olakšanje pristupa novcu. Razvoj bankomata i njihova funkcionalnost se konstantno poboljšavaju kako bi zadovoljili potrebe savremenih korisnika.
Izvor: www.novosti.rs
